--- title: "De ISO 27002: wat betekent dat voor mijn organisatie? | Base27" description: Onlangs is er een nieuwe ISO 27002 update uitgekomen en in dit blog vertellen wij wat dat inhoudt voor uw organisatie. image: https://www.base27.eu/hubfs/Imported_Blog_Media/normenlandschap-cybersecurity.webp --- [![Base 27](https://www.base27.eu/hs-fs/hubfs/Axxemble_July2023%20Theme/Images/Logo.png?width=115&height=50&name=Logo.png)](https://www.base27.eu) - [Features](https://www.base27.eu/features) - [Prijzen](https://www.base27.eu/prijzen) - [Resources](https://www.base27.eu/blog) - - [ISMS Software](https://www.base27.eu/isms) - [Blog](https://www.base27.eu/blog) - [Whitepapers & E-books](https://www.base27.eu/whitepapers-ebooks) - [Normen](https://www.base27.eu/certificeringen) - [ISO 27001](https://www.base27.eu/certificeringen/iso-27001) - [ISO 27701](https://www.base27.eu/certificeringen/iso-27701) - [NEN 7510](https://www.base27.eu/certificeringen/nen-7510) - [Informatiebeveiliging](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging) - Sectoren - [MKB](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging/mkb) - [Gemeenten](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging/gemeenten) - [Zorg](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging/zorg) - [Start-ups](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging/startups) - [Logistiek](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging/logistiek) - [Hoger onderwijs](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging/hoger-onderwijs) - [Migratie van normen](https://www.base27.eu/migratieplan-27001-2017-2022) - [Over ons](https://www.base27.eu/over-ons) - [Contact](https://www.base27.eu/contact) [Gratis proberen](https://www.base27.eu/kennis/proefabonnement) ![English](https://www.base27.eu/hubfs/raw_assets/public/Axxemble_July2023%20Theme/images/eng.svg) English ![Nederlands](https://www.base27.eu/hubfs/raw_assets/public/Axxemble_July2023%20Theme/images/nl.png) Nederlands - [Features](https://www.base27.eu/features) - [Prijzen](https://www.base27.eu/prijzen) - [Resources](https://www.base27.eu/blog) - [Certificeringen & Normenkaders](https://www.base27.eu/certificeringen) - [ISO 27001](https://www.base27.eu/certificeringen/iso-27001) - [ISO 27701](https://www.base27.eu/certificeringen/iso-27701) - [NEN 7510](https://www.base27.eu/certificeringen/nen-7510) - Sectoren - [MKB](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging/mkb) - [Hoger onderwijs](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging/hoger-onderwijs) - [Gemeenten](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging/gemeenten) - [Zorg](https://www.base27.eu/blog/informatiebeveiliging-in-de-zorg) - [Informatiebeveiliging](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging) - [Whitepapers & E-books](https://www.base27.eu/whitepapers-ebooks) - [Blog](https://www.base27.eu/blog) - [ISMS](https://www.base27.eu/isms) - [Over ons](https://www.base27.eu/over-ons) - [Contact](https://www.base27.eu/contact) [Naar de homepage](https://www.base27.eu/) # De ISO 27002: wat betekent dat voor mijn organisatie? 21 maart 2022 Geüpdatet op: 22 juli 2025 [Berend Tel](https://www.base27.eu/blog/author/berend-tel) [ISO 27001](https://www.base27.eu/blog/tag/iso-27001) Als je als organisatie al gecertificeerd bent volgens de [ISO 27001](https://www.base27.eu/certificeringen/iso-27001) dan zal, gegeven een adequate implementatie, de inhoudelijke toepassing niet grootschalig verschillen. Hoewel de link met het managementsysteem en referenties wel aanzienlijk is veranderd. Onlangs is er een nieuwe ISO 27002 update uitgekomen en in dit blog vertellen wij wat dat inhoudt voor uw organisatie. De ISO 27002 is gerelateerd aan de ISO 27001 en is een verdieping, of uitwerking, van bijlage A uit de ISO 27001 norm. Waar bijlage A in de ISO 27001 ongeveer twee regels per maatregel beschrijft is dit bij ISO 27002 veel gedetailleerder, inclusief een toelichting hoe dit te implementeren. In dit blog bespreken wij de volgende punten: - Uitleg van de nieuwe norm - Belangrijkste verschillen met de bestaande norm - Impact op het behalen van de certificering - Toekomstige ontwikkelingen ## Uitleg van de nieuwe norm De naam van de nieuwe update is officieel: ISO/IEC 27002:2022. Naar aanleiding van de nieuwe versie zijn de huidige eisen aangepast en geüpdatet, waardoor deze een betere aansluiting vormt voor verschillende normenkaders, perspectieven en de implementatie. De ISO 27002 vormt dus de basis voor concrete beheersmaatregelen ten aanzien van de [informatiebeveiliging](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging) en is een aanvulling op het bestaande en gecertificeerde ISO 27001 managementsysteem. [![MIGRATIEPLAN AANSCHAFFEN](https://hubspot-no-cache-eu1-prod.s3.amazonaws.com/cta/default/27242826/interactive-69643658993.png)](https://www.base27.eu/hs/cta/wi/redirect?encryptedPayload=AVxigLIaCC2olr7s6kAQ0GS%2FXEsu3j4qM2Me4XRPDMLPIxzNL6FbuKLCYHYYBCJjWy%2Fg7%2BKdfqPLcGnz5mSWxRWOaiHKuD%2FYGTtrKmC%2FTmTC7xBzzGcssUPiRowxUCAhfWVbKZFTZ3h5t0oNhoDeI1F6OB314tLxwAl9aKzdkRrGe8VF604GJM4QdsC%2F%2FgYFAgzMRIKLCMExTA%3D%3D&webInteractiveContentId=69643658993&portalId=27242826) Bekijk hieronder de Cyber normen landkaart voor een duidelijk inzicht waar de 27002 onder valt. ![normenlandschap-cybersecurity](https://www.base27.eu/hs-fs/hubfs/Imported_Blog_Media/normenlandschap-cybersecurity.webp?width=1233&name=normenlandschap-cybersecurity.webp) *(NEN SPICE, [Hivebrite](https://nen.hivebrite.com/events/82105), 2022)* ## Belangrijkste verschillen met de bestaande versie Voor uw organisatie is het belangrijk om in te zien wat de meest belangrijke verschillen zijn in vergelijking met uw huidige managementsysteem. De update ISO 27002 brengt het volgende met zich mee: Het aantal beheersmaatregelen verandert van 114 naar 93, hoewel de scope (de inhoudelijke dekking) zich verder uitbreidt. Verschillende maatregelen zijn samengevoegd of juist gesplitst in nieuwe maatregelen. En zo zijn er ook geheel nieuwe beheersmaatregelen, namelijk: - Threat intelligence (5.7) - Information security for use of cloud services (5.23) - ICT readiness Business continuity (5.30) - Physical security monitoring (7.4) - Configuration management (8.9) - Information deletion (8.10) - Data masking (8.11) - Data leakage prevention (8.12) - Monitoring activities (8.16) - Web filtering (8.22) - Secure coding (8.28) Er is een nieuwe indeling op gebied van de inhoudelijke hoofdstukken in de ISO 27002. De nieuwe indeling is veranderd van 13 naar 4 hoofdstukken en is als volgt: - Organizational Controls (H5) - People Controls (H6) - Physical Controls (H7) - Technological Controls (H8) Elke beheersmaatregelin de ISO 27002 heeft ook een aantal attributen (tags) die inzicht geven in de volgende perspectieven: - **Beheertype** Preventief, Detectief en Correctief - **Informatiebeveiliging eigenschappen** Beschikbaarheid, Integriteit en Vertrouwelijkheid - **Cyber security concepten** Identify, Protect, Detect, Respond en Recover - **Operationele mogelijkheden (capabilities)** Hierin vindt u een hele set aan opties, waaronder Governance, Continuïteit, Wetgeving, IAM etc. - **Beveiligingsdomeinen** Governance & Eco-systeem, Beveiliging, Defensief en Weerstand (resilience) Tot slot hebben de beheersmaatregelen in de ISO 27002 ook een ander karakter gekregen. Voorheen was de formulering wisselend (must, shall of should). Dit is veranderd naar een vaste gebruiksvorm ‘should’. Hiermee is het minder geformuleerd als best practice en meer als vereiste beheersmaatregel. Het karakter van de audit is hiermee ook veranderd. Bijvoorbeeld: de bestaande norm met betrekking tot clear desk/clear screen (11.2.9): *‘’Er behoort een clear desk voor papieren documenten en verwijderbare opslagmedia en een clear screen-beleid voor informatieverwerkende faciliteiten te worden ingesteld.”* Is in de ISO 27002 veranderd naar (7.7, vrij vertaald): *“Clear desk voor papieren documenten en verwijderbare opslagmedia en clear screen-beleid voor informatieverwerkende faciliteiten dient vastgesteld en afgedwongen te worden.”*  Door het toevoegen dat dit beleid ook afgedwongen dient te worden zal een auditor dus niet alleen naar het beleid vragen, maar ook naar de controle hierop. ## Impact op behalen van  certificering Als je als organisatie al gecertificeerd bent volgens de [ISO 27001](https://www.base27.eu/certificeringen/iso-27001) dan zal, gegeven een adequate implementatie, de inhoudelijke toepassing niet grootschalig verschillen. Hoewel de link met het managementsysteem en referenties wel aanzienlijk is veranderd. Hiervoor is er een bijlage met kruisverwijzingen naar de oude norm referenties bijgevoegd  in de nieuwe norm (bijlage B). Voor dit jaar zal er nog weinig gebruik gemaakt worden van de nieuwe aanpak voor nieuwe en bestaande certificeringen die zijn opgesteld in de ISO 27002. Dit gaat veranderen zodra de ISO 27001 deze nieuwe set aan beheersmaatregelen ‘adopteert’ en dus ook de certificeringen betreft. De verwachting hierbij is dat nieuwe (her-)certificeringen vanaf volgend jaar op basis van de nieuwe set worden uitgevoerd. De overgangsperiode hiervoor zal tussen de twee en drie jaar liggen. Dan zullen de bestaande certificeringen ook hierop getoetst worden. Om hiermee actief aan de slag te gaan zouden de volgende punten opgepakt moeten worden: - **Een nieuwe indeling adopteren** Zorg dat u bekend bent met de nieuwe norm, de aanpak en de verschillen. Pas hierop uw documentatie en managementsysteem aan. - **ISMS/GRC Tooling** Dit zal tevens verwerkt moeten worden in het ISMS/GRC tooling. Base27 zal het nieuwe normenkader binnenkort al beschikbaar maken. - **Risicoanalyse** Loop de risicoanalyse na en koppel de risico’s aan nieuwe beheersmaatregelen. Base27 zal hiervoor nieuwe suggesties geven op basis van de onderliggende dreigingen. - **Verklaring van Toepasselijkheid** Ook de Verklaring van Toepasselijkheid zal opnieuw moeten worden opgesteld. Hiervoor zal Base27 ook ondersteuning bieden. - **Dekkingscontrole** Als laatste (en wellicht meest belangrijkste) zult u na moeten gaan of de daadwerkelijke implementatie nog dekkend is voor de nieuwe definities van de beheersmaatregelen. ## Toekomstige ontwikkelingen De ISO 27001 wordt dus niet direct volledig geïmplementeerd. Let wel op dat er gesuggereerd wordt dat de ISO 27001 medio mei/juni dit jaar al wordt vervangen als basis voor Verklaring van Toepasselijkheid in de vorm van een aanvulling. Deze informatie kan gevonden worden in bijlage A van de nieuwe norm. Tevens zijn de volgende data bekend: - Een geheel nieuwe ISO 27001 zal over enkele jaren verschijnen, reken drie tot vijf jaar. Hierin worden verwijzingen naar termen en definities aangepast, alsook dat de behoeften en verwachtingen van belanghebbenden belangrijker worden. - De Nederlandse vertaling van de ISO 27002 zal in de tweede helft van 2022 verschijnen. - De wijzigingen hebben ook betrekking op afgeleide normen (van de ISO 27001 en ISO 27002). Zo zal de BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) eind 2022 opnieuw ingevuld worden. Meer informatie vindt u op [www.bio-overheid.nl](https://www.bio-overheid.nl/). Ook de NEN 7510 zal aangepast worden, hoewel hiervoor nog geen termijnen bekend zijn. [![MIGRATIEPLAN AANSCHAFFEN](https://hubspot-no-cache-eu1-prod.s3.amazonaws.com/cta/default/27242826/interactive-69643658993.png)](https://www.base27.eu/hs/cta/wi/redirect?encryptedPayload=AVxigLIaCC2olr7s6kAQ0GS%2FXEsu3j4qM2Me4XRPDMLPIxzNL6FbuKLCYHYYBCJjWy%2Fg7%2BKdfqPLcGnz5mSWxRWOaiHKuD%2FYGTtrKmC%2FTmTC7xBzzGcssUPiRowxUCAhfWVbKZFTZ3h5t0oNhoDeI1F6OB314tLxwAl9aKzdkRrGe8VF604GJM4QdsC%2F%2FgYFAgzMRIKLCMExTA%3D%3D&webInteractiveContentId=69643658993&portalId=27242826) Referenties / bronnen: NEN (2022). Norm ISO/IEC 27002:2022 en. Information security, cybersecurity and privacy protections - Information security controls. Geraadpleegd op 16 maart 2022 ([https://www.nen.nl/iso-iec-27002-2022-en-293144).](https://www.nen.nl/iso-iec-27002-2022-en-293144) NEN SPICE, Hivebrite (2022). SPICE Community. SPICE = Standards, Privacy, Information, Cyber, Engagement. Geraadpleegd op 16 maart 2022 (https://nen.hivebrite.com/). ##### Recente berichten ![Digitale soevereiniteit: dit is waarom het belangrijk is](https://www.base27.eu/hubfs/Base27%20-%20social%20post%20donkere%20achtergrond-Apr-13-2026-01-32-29-4907-PM.png "Digitale soevereiniteit: dit is waarom het belangrijk is") [Digitale soevereiniteit: dit is waarom het belangrijk is](https://www.base27.eu/blog/digitale-soevereiniteit-dit-is-waarom-het-belangrijk-is) april 13, 2026 ![AI-compliance en governance opzetten: zo pak je het aan binnen jouw organisatie](https://www.base27.eu/hubfs/Base27%20-%20social%20post%20lichte%20kleur%20liggend.jpg "AI-compliance en governance opzetten: zo pak je het aan binnen jouw organisatie") [AI-compliance en governance opzetten: zo pak je het aan binnen jouw organisatie](https://www.base27.eu/blog/ai-compliance-en-ai-governance-opzetten-zo-pak-je-het-aan-binnen-jouw-organisatie) maart 24, 2026 ![ISO 9001: de norm voor kwaliteitsmanagement](https://www.base27.eu/hubfs/Base27%20-%20social%20post%20donkere%20achtergrond.jpg "ISO 9001: de norm voor kwaliteitsmanagement") [ISO 9001: de norm voor kwaliteitsmanagement](https://www.base27.eu/blog/iso-9001-de-norm-voor-kwaliteitsmanagement) januari 6, 2026 ![De Europese AI Act en ISO 42001: wat betekenen ze voor jouw organisatie?](https://www.base27.eu/hubfs/Canva%20images/De%20Europese%20AI%20Act%20%26%20ISO%2042001.png "De Europese AI Act en ISO 42001: wat betekenen ze voor jouw organisatie?") [De Europese AI Act en ISO 42001: wat betekenen ze voor jouw organisatie?](https://www.base27.eu/blog/de-europese-ai-act-iso-24001) december 2, 2025 ![TISAX®: Informatiebeveiliging in de automotive sector](https://www.base27.eu/hubfs/Canva%20images/Base27%20-%20TISAX%C2%AE.png "TISAX®: Informatiebeveiliging in de automotive sector") [TISAX®: Informatiebeveiliging in de automotive sector](https://www.base27.eu/blog/tisax-informatiebeveiliging-in-de-automotive-sector) september 2, 2025 [Bekijk alle blog artikelen](https://www.base27.eu/blog) ##### Tags - [informatiebeveiliging](https://www.base27.eu/blog/tag/informatiebeveiliging) - [risicomanagement](https://www.base27.eu/blog/tag/risicomanagement) - [ISO 27001](https://www.base27.eu/blog/tag/iso-27001) - [privacy](https://www.base27.eu/blog/tag/privacy) - [nen 7510](https://www.base27.eu/blog/tag/nen-7510) - [isms](https://www.base27.eu/blog/tag/isms) - [NIS2](https://www.base27.eu/blog/tag/nis2) - [axxemble](https://www.base27.eu/blog/tag/axxemble) - [certificering](https://www.base27.eu/blog/tag/certificering) - [Europese AI Act](https://www.base27.eu/blog/tag/europese-ai-act) - [ISO 42001](https://www.base27.eu/blog/tag/iso-42001) - [hoger onderwijs](https://www.base27.eu/blog/tag/hoger-onderwijs) - [Digitale onafhankelijkheid](https://www.base27.eu/blog/tag/digitale-onafhankelijkheid) - [Governance](https://www.base27.eu/blog/tag/governance) - [IEC 62443](https://www.base27.eu/blog/tag/iec-62443) - [ISO 22301](https://www.base27.eu/blog/tag/iso-22301) - [ISO 27017](https://www.base27.eu/blog/tag/iso-27017) - [ISO 27018](https://www.base27.eu/blog/tag/iso-27018) - [ISO 9001](https://www.base27.eu/blog/tag/iso-9001) - [Insider](https://www.base27.eu/blog/tag/insider) - [TISAX®](https://www.base27.eu/blog/tag/tisax) - [bio2](https://www.base27.eu/blog/tag/bio2) - [calamiteitenplan](https://www.base27.eu/blog/tag/calamiteitenplan) - [cloudaanbieders](https://www.base27.eu/blog/tag/cloudaanbieders) - [isae 3402](https://www.base27.eu/blog/tag/isae-3402) ### Deze blogs vindt u wellicht ook interessant: [![](https://www.base27.eu/hs-fs/hubfs/Imported_Blog_Media/petter-lagson-VmMimaq445E-unsplash%20(1).jpg?width=352&name=petter-lagson-VmMimaq445E-unsplash%20(1).jpg)](https://www.base27.eu/blog/beveiligingsincident-procedure) 21 oktober 2019 ##### [Beveiligingsincident? Volg deze procedure](https://www.base27.eu/blog/beveiligingsincident-procedure) **Beveiligingsincidenten zijn er in veel soorten en maten. Bij een goede [implementatie van ISO 27001](https://www.base27.eu/blog/wat-is-iso-27001), en...** [![](https://www.base27.eu/hs-fs/hubfs/Imported_Blog_Media/web-safety-first-1.jpg?width=352&name=web-safety-first-1.jpg)](https://www.base27.eu/blog/wetgeving-en-controle-door-overheid-neemt-toe) 20 december 2019 ##### [Wetgeving en controle door overheid neemt toe](https://www.base27.eu/blog/wetgeving-en-controle-door-overheid-neemt-toe) De druk vanuit de overheid om beveiliging van informatie op orde te hebben neemt toe. Na de Wet op de... [![](https://www.base27.eu/hs-fs/hubfs/Imported_Blog_Media/ISMS%20tijdrovend.jpg?width=352&name=ISMS%20tijdrovend.jpg)](https://www.base27.eu/blog/tijdsbesparing-door-isms) 03 december 2021 ##### [Bespaar tijd door gebruik van de juiste ISMS-software](https://www.base27.eu/blog/tijdsbesparing-door-isms) **Waarschijnlijk herkent u het wel: u bent veel tijd kwijt met het onderhouden van alle documentatie en...** Wij helpen bedrijven met hun digitale veiligheid [![Base27](https://www.base27.eu/hs-fs/hubfs/Axxemble_July2023%20Theme/Images/Base27.png?width=115&height=50&name=Base27.png)](https://www.base27.eu) - [Prijzen](https://www.base27.eu/prijzen) - [Implementatie & advies](https://www.base27.eu/implementatie-advies) - [Contact](https://www.base27.eu/contact) - [Partners](https://www.base27.eu/partners) [Gratis proberen](https://www.base27.eu/kennis/proefabonnement) - Features - [Alle features](https://www.base27.eu/features) - Resources - [Informatiebeveiliging](https://www.base27.eu/informatiebeveiliging) - [Certificeringen](https://www.base27.eu/certificeringen) - [ISMS](https://www.base27.eu/isms) - [Privacybescherming / AVG](https://www.base27.eu/avg) - [Blog](https://www.base27.eu/blog) - [Whitepaper & E-books](https://www.base27.eu/whitepapers-ebooks) Base27 is onderdeel van Axxemble B.V.  ![axxemble](https://www.base27.eu/hs-fs/hubfs/Axxemble_July2023%20Theme/Images/axxemble.png?width=99&name=axxemble.png "axxemble") - [Over ons](https://www.base27.eu/over-ons) - [Cookiebeleid](https://www.base27.eu/cookies) - [Privacyverklaring](https://www.base27.eu/privacy) - [AI Policy](https://www.base27.eu/en/ai-policy) - [Responsible disclosure](https://www.base27.eu/en/responsible-disclosure) - Over Base27 - Cookiebeleid - Privacyverklaring - Responsibility disclosure ![BC Certified logo\_ISO 27001-2022 RVA\_ENG zwart](https://www.base27.eu/hs-fs/hubfs/BC%20Certified%20logo_ISO%2027001-2022%20RVA_ENG%20zwart.png?width=205&height=54&name=BC%20Certified%20logo_ISO%2027001-2022%20RVA_ENG%20zwart.png "BC Certified logo_ISO 27001-2022 RVA_ENG zwart") ```json { "@context" : "https://schema.org", "@type" : "BlogPosting", "author" : { "@type" : "Person", "name" : "Berend Tel", "url" : "https://www.base27.eu/blog/author/berend-tel" }, "dateModified" : "2025-07-22T08:58:09.242Z", "datePublished" : "2022-03-20T23:00:00.000Z", "headline" : "De ISO 27002: wat betekent dat voor mijn organisatie? | Base27", "image" : [ "https://www.base27.eu/hubfs/Imported_Blog_Media/normenlandschap-cybersecurity.webp" ], "mainEntityOfPage" : { "@id" : "https://www.base27.eu/blog/nieuwe-iso-27002-normen", "@type" : "WebPage" }, "publisher" : { "@type" : "Organization", "logo" : { "@type" : "ImageObject", "url" : "https://www.base27.eu/hubfs/Base27-2.png" }, "name" : "Axxemble B.V." } } ```